Ο αιολικός κλάδος, είναι από τους ελάχιστους κλάδους της βιομηχανίας που προσφέρουν έμπρακτα στις κοινωνίες όπου φιλοξενούνται αιολικά πάρκα.
Τους τελευταίους μήνες υποβλήθηκαν πάρα πολλές αιτήσεις στη ΡΑΕ για νέους σταθμούς ΑΠΕ και ιδίως φωτοβολταϊκά αλλά και αιολικά πάρκα. Το συνολικό μέγεθος των αιτήσεων είναι μεγαλύτερο από το σύνολο των εν ισχύ εγκρίσεων που έχουν χορηγηθεί από τη ΡΑΕ σε ΑΠΕ όλα τα προηγούμενα χρόνια. Οι αιτήσεις αφορούν τη χορήγηση της λεγόμενης βεβαίωσης παραγωγού. Πρόκειται για μια προκαταρκτική έγκριση που βεβαιώνει ότι ένας φορέας έχει δηλώσει το ενδιαφέρον του να μελετήσει και να προσπαθήσει να αδειοδοτήσει ένα έργo ΑΠΕ σε κάποια θέση. Μετά από τη χορήγησή της, ακολουθεί η μακρά διαδικασία αδειοδότησης που εμπλέκει πολλές δεκάδες υπηρεσιών και στις περισσότερες περιπτώσεις διαρκεί πάνω από 10 έτη ή και δεν ευδοκιμεί ποτέ.
Όμως, το μεγάλο πλήθος των αιτήσεων έχει προκαλέσει προβληματισμό και ανησυχία σε τοπικές κοινωνίες. Οι πολίτες δεν είναι υποχρεωμένοι να γνωρίζουν ότι ένα πολύ μικρό ποσοστό των έργων αυτών θα υλοποιηθεί τελικά. Επομένως, μερικοί αντιτίθενται σε κάτι που θεωρούν απευκταίο το οποίο όμως δεν υφίσταται ως ενδεχόμενο. Είναι σημαντικό λοιπόν η Πολιτεία να ξεκαθαρίζει γρήγορα και να αποφαίνεται σε εύλογο χρόνο τι από όλο αυτό το πλήθος των έργων θα λάβει όλες τις άδειες και θα υλοποιηθεί.
Πώς επηρεάζεται η τοπική κοινωνία από τα αιολικά πάρκα;
Ο αιολικός κλάδος, είναι από τους ελάχιστους κλάδους της βιομηχανίας που προσφέρουν έμπρακτα στις κοινωνίες όπου φιλοξενούνται αιολικά πάρκα με διάφορους τρόπους.
Η Αιολική Ενέργεια στηρίζει τις τοπικές κοινωνίες: Τα αιολικά πάρκα υποχρεούνται, νομικά, να καταβάλλουν ετήσια τέλη. Το 3% των ακαθάριστων εσόδων των αιολικών πάρκων αποδίδεται στις τοπικές κοινωνίες. Από αυτό, το 1% του τζίρου τους διατίθεται για τη μείωση των λογαριασμών ρεύματος των κατοίκων. Επιπλέον 1,7% αποδίδεται στο Δήμο για τοπικά έργα ανάπτυξης και κοινωνικής υποστήριξης για περιβαλλοντικές δράσεις. Σύμφωνα με το νόμο οι Δήμοι πρέπει να τα σηματοδοτούν ώστε να αναδεικνύεται η συμβολή των αιολικών πάρκων σε αυτά και να υποβάλλουν ετήσιες απολογιστικές εκθέσεις στον Υπουργό ΠΕΝ και τον Γενικό Γραμματέα της οικείας Περιφέρειας και 0,3% αποδίδεται στο Πράσινο Ταμείο.
Ενδεικτικά, το Φθινόπωρο 2017 πιστώθηκαν στους λογαριασμούς ρεύματος των οικιακών καταναλωτών των κοινοτήτων όπου λειτουργούν αιολικά πάρκα περί τα 18 εκατ. ευρώ. Σήμερα, το νομοθετημένο τέλος υπέρ των τοπικών κοινωνιών από τα αιολικά πάρκα που είναι σε λειτουργία αντιστοιχεί σε πάνω από 22 εκατ. ευρώ κάθε έτος.
Περαιτέρω, κατά την κατασκευή και κατά τη διάρκεια λειτουργίας ενός αιολικού πάρκου, υπάρχει εισροή εσόδων στην τοπική αγορά τα οποία προέρχονται από εργασίες και εργολαβίες κατά τη λειτουργία και την κατασκευή τους, αγορά προμηθειών και υπηρεσιών, αντισταθμιστικά έργα. Για παράδειγμα τα πρώτα 220MW που κατασκευάστηκαν στην νότια Εύβοια αποδίδουν τοπικά 3,9 εκατ. ευρώ ανά έτος χωρίς να υπολογίζονται οι άμεσες θέσεις εργασίας και άλλα έμμεσα οφέλη.
Δράσεις εταιρικής κοινωνικής ευθύνης: Τα αιολικά πάρκα έχουν αποκεντρωμένο χαρακτήρα. Κατασκευάζονται και λειτουργούν στην επαρχία και η σχέση τους με τον τόπο που τα φιλοξενεί είναι διαρκής. Έτσι δημιουργείται κίνητρο και πίεση στις αιολικές επιχειρήσεις να καλλιεργούν την εικόνα τους και να προσπαθούν να προσφέρουν περισσότερα στον τόπο, μέσα από δράσεις εταιρικής κοινωνικές ευθύνης, όπως έργα υποδομής, ιατρική υποστήριξη, κοινωνικές υποδομές, αναδασώσεις, αντιπλημμυρικά, υποστήριξη πολιτιστικών και αθλητικών δράσεων και εκδηλώσεων, ενίσχυση των τοπικών παραγωγών της περιοχής με ειδικά έργα που διευκολύνουν τις εργασίες τους κ.ο.κ.
Άλλες πρωτοβουλίες που πραγματοποιούνται είναι η διοργάνωση αγώνων δρόμου βουνού δίπλα στα αιολικά πάρκα όπως έγινε στο Παναχαϊκό, ή το Ελληνικό Πρωτάθλημα Ορεινής Ποδηλασίας στο σύμπλεγμα αιολικών πάρκων του Καφηρέα, συνδυάζοντας έτσι τη φύση και τη θέα που προσφέρουν οι ανεμογεννήτριες με την φυσική δραστηριότητα.
Ο αιολικός κλάδος συμβάλλει στην καταπολέμηση της ανεργίας: Σημαντική είναι η συνεισφορά του στην απασχόληση. Η αιολική ενέργεια έχει δημιουργήσει σαφώς περισσότερες θέσεις εργασίας από άλλους κλάδους του τομέα ηλεκτροπαραγωγής στην Ελλάδα, και συνεχίζει να δημιουργεί νέες δουλειές.
Πιο συγκεκριμένα, το 2018 η αιολική ενέργεια διατηρούσε 5.100 θέσεις εργασίας στην Ελλάδα. Αυτό σημαίνει ότι κάθε ένα από τα 2.849 αιολικά MW που λειτουργούσαν το τέλος του 2018, δημιούργησαν 1,8 θέσεις εργασίας.
Η τοπική κοινωνία έχει λόγο: Ο αιολικός κλάδος είναι ανοιχτός για συζήτηση με τις τοπικές κοινότητες και αποσκοπεί στην ενημέρωσή τους. Ο διάλογος και η διαβούλευση κατοχυρώνονται και προβλέπονται από την εθνική και ευρωπαϊκή νομοθεσία. Συνήθως, γίνονται συζητήσεις, ημερίδες και διαβουλεύσεις περισσότερες από όσες προβλέπει η νομοθεσία προκειμένου να επιτευχθεί η πιο συναινετική λύση.
Το κλειδί για τη μεγιστοποίηση των ωφελημάτων και την ελαχιστοποίηση των επιπτώσεων είναι η προσεκτική επιλογή των θέσεων εγκατάσταση, η ορθή χωροθέτηση και η αυστηρή τήρηση της εθνικής και ευρωπαϊκής νομοθεσίας.